Ποια είναι τα 4 βασικά σενάρια προέλευσης του κορονοϊού

από Βασίλης Σπυριδάκης

Mε τα δημοσιεύματα για την προέλευση του κορονοϊού να πληθαίνουν, ειδικοί επισημαίνουν πως η κατανόηση της προέλευσής του, θα μας βοηθήσει να αποτρέψουμε μελλοντικές πανδημίες.

Αξίζει να αναφέρουμε πως σε πρόσφατο δημοσίευμά της, η Wall Street Journal, ανέφερε τα αποτελέσματα μιας αμερικανικής έρευνας, η οποία καταρτίστηκε τον Μάιο του 2020, από το Lawrence Livermore National Laboratory στην Καλιφόρνια, και η οποία αναφέρει ότι η υπόθεση πως ο ιός ενδέχεται να διέρρευσε από εργαστήριο στην Ουχάν της Κίνας είναι εύλογη και αξίζει να ερευνηθεί περαιτέρω.

Οι αμερικανικές υπηρεσίες Πληροφοριών εξετάζουν δύο πιθανά σενάρια: ότι ο ιός προήλθε από ατύχημα σε εργαστήριο ή από την επαφή ενός ατόμου με ένα μολυσμένο ζώο, όμως δεν έχουν καταλήξει σε κάποιο συμπέρασμα, είχε δηλώσει ο Μπάιντεν.

Θυμίζουμε πως ο Τζο Μπάιντεν, πριν λίγο καιρό, είχε δώσει τελεσίγραφο προς τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, σχετικά με την επίσπευση των ερευνών για την προέλευση του ιού, δίνοντας τους προθεσμία 90 ημερών, προκειμένου να υποβάλλουν μια έκθεση.

Ωστόσο, η μεγαλύτερη έρευνα που έχει διεξαχθεί σχετικά με την προέλευση του κορονοϊού, είναι αυτή που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο, από διεθνείς ερευνητές του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, που ταξίδεψαν στη Γουχάν. Δεν παρατηρήθηκε όμως κάποια τρομερή εξέλιξη, ενώ πολλές κυβερνήσεις ανά τον κόσμο κατηγορούν την Κίνα για μη παροχή επαρκών δεδομένων, κάτι το οποίο η ίδια αρνείται.

Υπάρχουν σήμερα 4 βασικά σενάρια, σύμφωνα με το National Geographic.

Απευθείας μετάδοση από ζώα σε ανθρώπους

Το συγκεκριμένο σενάριο χαρακτηρίζεται από τον ΠΟΥ ως «πιθανό». Προτείνει πως ο ιός ξεκίνησε από κάποιο ζώο, πιθανώς μια νυχτερίδα, η οποία ήρθε σε επαφή με έναν άνθρωπο, που μολύνθηκε. Έτσι, ο ιός άρχισε να μεταδίδεται μεταξύ των ανθρώπων.

Ο ΠΟΥ επισημαίνει πως οι περισσότεροι κορονοϊοί που μολύνουν τους ανθρώπους, προέρχονται από ζώα, όπως ο ιός SARS του 2003. Οι νυχτερίδες είναι πολύ πιθανό να ευθύνονται, αφού οι ίδιες φιλοξενούν έναν ιό, γενετικά συγγενή με τον SARS-COV-2. Επίσης, έρευνες έχουν δείξει ότι άνθρωποι που ζουν κοντά σε μέρη με νυχτερίδες στη Κίνα, έχουν αναπτύξει αντισώματα στους συγκεκριμένους κορονοϊούς που αυτές κουβαλούν.

Πηγές αναφέρουν πως θα έπαιρνε δεκαετίες για έναν κορονοϊό των νυχτερίδων, να εξελιχθεί στον σημερινό κορονοϊό που έχει πλήξει την ανθρωπότητα. Υπάρχει ωστόσο και η πιθανότητα ο ιός να μεταδόθηκε στους ανθρώπους μέσω του παγκολίνου ή μέσω ενός μινκ (βιζόν).

Μετάδοση από ζώα σε ανθρώπους μέσω ενός ενδιάμεσου ξενιστή

Ο ΠΟΥ χαρακτηρίζει το σενάριο αυτό «πιθανό έως πολύ πιθανό». Η συγκεκριμένη θεωρία υποστηρίζει πως, ο ιός πρώτα μεταδόθηκε, πιθανώς από τη νυχτερίδα, σε κάποιο άλλο ζώο, όπως ο παγκολίνος ή το μινκ, και μετά στους ανθρώπους. Σε αντίθεση με τις νυχτερίδες, τα συγκεκριμένα ζώα έρχονται σε συχνή επαφή με τους ανθρώπους, είτε σε κάποια φάρμα είτε μέσω της παράνομης αγοράς άγριων ζώων.

Αυτό θα εξηγούσε, σύμφωνα με ειδικούς, πώς ο ιός κατάφερε να γίνει τόσο επιβλαβής για τους ανθρώπους. Βέβαια, ο David Robertson, υπεύθυνος του τομέα γενετικής των ιών και της βιοπληροφορικής στο Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, αναφέρει πως ο συγκεκριμένος ιός δεν θα χρειαζόταν να αλλάξει και πάρα πολύ, καθώς δεν είναι αποκλειστικά προσαρμοσμένος στους ανθρώπους, αλλά έχει πιο γενικό χαρακτήρα.

Μετάδοση μέσω κατεψυγμένων ή παγωμένων φαγητών

Το συγκεκριμένο σενάριο χαρακτηρίζεται από τον ΠΟΥ «πιθανό». Υποστηρίζεται πως ιός μεταδόθηκε στους ανθρώπους μέσω της εφοδιαστικής αλυσίδας κατεψυγμένων ή κρύων φαγητών. Δηλαδή, μπορεί ο ιός να δημιουργήθηκε εκτός Κίνας, και να εισήχθη στη συνέχεια, έχοντας διατηρηθεί για παράδειγμα πάνω σε μια επιφάνεια. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, σύμφωνα με επιστήμονες, δεν υπάρχουν αρκετά στοιχεία που να στηρίζουν αυτό το σενάριο. Πολλοί μάλιστα υποστηρίζουν πως αυτό το σενάριο επιχειρεί να μεταφέρει το βάρος από την Κίνα σε άλλες χώρες.

Διαρροή από εργαστήριο

Ο ΠΟΥ χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη θεωρία «εξαιρετικά απίθανη». Σύμφωνα με αυτή, ο ιός ξέφυγε από εργαστήριο της Γουχάν, στο οποίο ερευνητές μελετούσαν κορονοϊούς. Η αλήθεια είναι πως, μέχρι στιγμής, σύμφωνα με επιστήμονες που επικαλείται το National Geographic, δεν υπάρχουν στοιχεία τόσο για να επιβεβαιώσουν, όσο και για να απορρίψουν τον παραπάνω ισχυρισμό.

Υπάρχουν ωστόσο δύο παραλλαγές του συγκεκριμένου σεναρίου. Πρώτον, ότι κάποιος ερευνητής μολύνθηκε καταλάθος στο εργαστήριο. Δεύτερον, ότι ερευνητές δημιούργησαν επίτηδες τον SARS-COV-2. Επιστήμονες απορρίπτουν την τελευταία περίπτωση, καθώς γενετικά ο ιός φαίνεται πως προέκυψε με φυσικό τρόπο.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, αναφέρει πως δεν υπάρχουν στοιχεία ότι σε κάποιο εργαστήριο της Γουχάν, οι ερευνητές επεξεργάζονταν κάποιον ιό συγγενή με τον SARS-COV-2, ή ότι κάποιος από το προσωπικό παρουσίασε συμπτώματα, πριν τις πρώτες επιβεβαιωμένες υποθέσεις, τον Δεκέμβριο του 2019.

Ο Άντονι Φάουτσι, διευθυντής του Εθνικού Ινστιτούτου Αλλεργίας και Λοιμωδών Νοσημάτων των ΗΠΑ, έχει απορρίψει τη συγκεκριμένη θεωρία.

Η Angela Rasmussen, ιολόγος στο Κέντρο για την Παγκόσμια Υγεία και Ασφάλεια του Πανεπιστημίου Georgetown, επεσήμανε πως η απάντηση για την προέλευση της πανδημίας, δεν απαιτείται για να αποδοθεί δικαιοσύνη, αλλά για αποφευχθούν μελλοντικές πανδημίες.